Mondiale koffiesector gebouwd op drijfzand

14 juni 2018 | Thijs Jacobs

Terwijl grote fusies en overnames de toon zetten in de koffie-industrie en investeerders miljarden euro’s steken in het eindproduct, verkeert de koffieproductie in zwaar weer. Dit raakt de waarde en economische perspectieven in de hele keten, van koffieboer tot consument. Als het inkomen van boeren en arbeiders niet verbetert en de koffieteelt zich niet kan aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering, zijn de miljarden-investeringen in de groei van de koffiesector gebouwd op drijfzand.

Koffie Barometer

Dit zijn de voornaamste conclusies uit de Koffie Barometer 2018, een onderzoek van Conservation International, COSA, Hivos, Oxfam Wereldwinkels (B), SAFE Platform en Solidaridad.

Transparantie

Sinds het verschijnen van de vorige koffie barometer in 2014 is er weinig veranderd aan de problematiek in de koffieproductie. Nog steeds liggen de inkomens van veel boeren en arbeiders onder de armoedegrens, heeft klimaatverandering een alsmaar grotere impact op de teelt en is het geen prioriteit van de industrie om te investeren in de verduurzaming van de teelt.

De economische ongelijkheid groeit. Neerwaartse druk op de prijzen en de dalende wereldmarktprijs zijn daar mede debet aan. Veel boeren stoppen er helemaal mee of hebben geen bedrijfsopvolger. Transparantie over kosten en opbrengsten van de verschillende ketenpartijen ontbreekt, waardoor er geen goede basis is voor herverdeling van marges in de keten.

Koffie-bubbel?

Terwijl de koffie-industrie als geheel steeds winstgevender wordt met een mondiale omzet van 170 miljard euro, komt slechts 10 procent van de opbrengst ten goede aan de producerende landen. Een schamele twee promille (0,002de deel) wordt geïnvesteerd in het verduurzamen van de productie.     

Duurzaamheid lijkt voor veel bedrijven een bijzaak en staat in de schaduw van het merkimago. De meeste bedrijven hebben het oplossen van sociale, milieu- en economische problemen in hun toeleveringsketen gedelegeerd aan hun afdeling maatschappelijk verantwoord ondernemen en gescheiden van hun primaire bedrijfsstrategie. Sjoerd Panhuysen, projectmanager van de Koffie Barometer en werkzaam bij Hivos zegt hierover: “Bedrijven hebben de neiging om duurzaamheid als stiefkind te behandelen, terwijl het in hun businessmodel geïncorporeerd zou moeten worden. Door die houding wordt een koffie-bubbel gecreëerd en staat waardeontwikkeling in de hele keten straks op de tocht.”

Meer vraag en ontbossing

Vorig jaar (2016/17) was er sprake van een mondiale recordoogst van bijna 160 miljoen zakken koffie van 60 kilo. In bijna alle landen waar de koffieproductie hard groeit, zoals in Vietnam, Indonesië en Peru, gaat de groei gepaard met ontbossing.

Als de koffieconsumptie met 2% per jaar blijft groeien, zijn er in 2015 300 miljoen zakken nodig, bijna een verdubbeling van de huidige productie. Zonder grote investeringen om de koffieteelt weerbaar te maken tegen klimaatverandering zal de wereldwijde productie in 2050 lager uitvallen dan het huidige niveau.

Keurmerk geen wondermiddel

Omdat effectieve regelgeving in koffieproducerende landen veelal ontbreekt of ontoereikend is, zijn vrijwillige duurzaamheidsstandaarden zoals keurmerken en bedrijfscodes ontwikkeld (Solidaridad stond aan de wieg van twee belangrijke codes in de koffie-industrie: Max Havelaar/Fair Trade en Utz Certified). Maar deze keurmerken en andere standaarden zijn geen wondermiddel en werken beter als de industrie grote betrokkenheid toont en daarnaast langetermijn-investeringen in versterking van de productie ondersteunt.

Economische structuur in producerende landen versterken

Een betere productie vraagt om nauwe samenwerking van boeren, arbeiders, exporteurs en overheden in koffieproducerende landen. Dat kan de bedrijfsvoering van boeren sterk verbeteren en zorgt voor een sterkere onderhandelingspositie van exporteurs op de wereldmarkt.

Een goed voorbeeld van zo’n nationaal initiatief is het duurzame handelsplatform in Colombia. Het opzetten van vergelijkbare initiatieven wordt nu onderzocht in landen als Honduras, Nicaragua, Mexico en Kenia. 

Schrijf gratis in voor de nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de nieuwsbrief!

Overig nieuws

Interview Corona
"Mijn terras open op 2 maart? Nee, dat levert alleen negatieve aandacht op"

Een actiegroep van 65 KHN-afdelingen heeft collega-horecaondernemers opgeroepen om op 2 maart de terrassen te openen. Dat ligt gevoelig, want de keerzijde van een dergelijke actie kan zijn dat het negatieve aandacht voor de branche oplevert. Monique van Klaveren is eigenaresse van Café d&rsqu ...

Achtergronden Gastronomie
De Loohoeve viert 5-jarig jubileum met menuboxen met gastchefs

Jeroen en Marleen Brouwer van hotel en sterrenrestaurant De Loohoeve in het Drentse Schoonloo brengen in maart 2021 speciale jubileummenuboxen uit samen met drie gastchefs. Het gaat om topchefs Soenil Bahadoer van De Lindehof (twee Michelinsterren), Jermain de Rozario van De Rozario (een Michelinste ...

Themamaand energie
Energielabels en keurmerken uitgelegd

Wie bewust onderneemt binnen de horeca, heeft zich vast al verdiept in de verschillende keurmerken en het energielabel van zijn of haar horecabedrijf. In dit artikel besteden we aandacht aan de verplichting om een energielabel te kunnen overleggen en de eisen die gesteld worden aan het verkrijgen er ...

Economie Corona
CBS: omzet horeca krimpt ongekend hard

De omzet van de horeca daalde in het vierde kwartaal van 2020 met bijna 44 procent ten opzichte van het voorgaande kwartaal, meldt het CBS. Dat is vooral te wijten aan de aanscherping van de maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus. In het derde kwartaal maakte de horeca nog een forse o ...

Personeel Gastronomie
Adriaan Visser nieuwe hoofdsommelier Harry's Maastricht

Adriaan Visser is de afgelopen jaren werkzaam geweest in diverse gerenommeerde zaken, waaronder Cordial in Oss en tweesterrenrestaurant Tribeca in Heeze. Hij is de derde Nederlander die in het bezit is van de prestigieuze titel Advanced Sommelier. Bij Harry’s wordt hij eindverantwoordelijke vo ...

Wet- en regelgeving Corona
Minister: geen ruimte voor heropening van terrassen

Minister Bas van 't Wout (Economische Zaken) heeft vrijdag nog eens gemeld dat er op dit moment "echt geen ruimte is om meer te doen." Hij sprak uit dat de "huidige rotsituatie dan alleen maar langer voort al duren." Op 8 maart wil hij de situatie nog eens bekijken in de hoop ...

Meer nieuws

Schrijf gratis in voor de nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de nieuwsbrief!

Nieuwsbrief ontvangen

Copyright 2021 - Uitgeverij PS

Uitgave door: